क्रांतिवीर राघोजी भांगरे भाषण | Raghunath Bhangare Speech in Marathi

क्रांतिवीर राघोजी भांगरे यांच्यावर भाषण

आदरणीय अध्यक्ष महोदय, सन्माननीय शिक्षकवृंद आणि माझ्या प्रिय बंधू-भगिनींनो, आज मी महाराष्ट्राच्या इतिहासातील एका अशा महान क्रांतिकारकाविषयी बोलणार आहे, ज्यांनी ब्रिटिश सत्तेसमोर कधीही मान झुकवली नाही. त्या महान योद्ध्याचे नाव म्हणजे क्रांतिवीर राघोजी भांगरे. महाराष्ट्राच्या आदिवासी समाजाच्या शौर्याचा, स्वाभिमानाचा आणि संघर्षाचा इतिहास सांगताना राघोजी भांगरे यांचे नाव अत्यंत आदराने घेतले जाते. विशेषतः सह्याद्रीच्या डोंगर-दऱ्यांमध्ये त्यांनी ब्रिटिशांविरुद्ध उभारलेला संघर्ष हा केवळ सत्तेविरुद्धचा उठाव नव्हता, तर तो अन्याय, शोषण आणि गुलामगिरीविरुद्धचा लढा होता. म्हणूनच आजही त्यांचे जीवन आपल्याला स्वाभिमानाने जगण्याची आणि अन्यायाविरुद्ध आवाज उठवण्याची प्रेरणा देते.

मित्रांनो, क्रांतिवीर राघोजी भांगरे यांचा जन्म 8 नोव्हेंबर 1805 रोजी अहमदनगर जिल्ह्यातील अकोले तालुक्यातील देवगाव येथे झाला, असे उपलब्ध ऐतिहासिक संदर्भांमध्ये नमूद केले जाते. ते महादेव कोळी समाजातील होते. त्या काळात ब्रिटिश राजवटीच्या धोरणांमुळे आदिवासी आणि शेतकरी समाजावर मोठा अन्याय होत होता. एकीकडे ब्रिटिश प्रशासनाचा दबाव वाढत होता, तर दुसरीकडे सावकारांच्या शोषणामुळे सामान्य जनता त्रस्त झाली होती. परिणामी, राघोजी भांगरे यांनी या अन्यायाविरुद्ध संघर्ष करण्याचा निर्धार केला. महत्त्वाचे म्हणजे त्यांनी स्वतःच्या वैयक्तिक हितासाठी नव्हे, तर गरीब, शेतकरी आणि आदिवासी जनतेच्या हक्कांसाठी ब्रिटिश सत्तेला आव्हान दिले. त्यामुळे त्यांच्या नेतृत्वाखालील संघर्षाला सामान्य जनतेचा पाठिंबा मिळत गेला.

त्यानंतर राघोजी भांगरे यांनी सह्याद्रीच्या दुर्गम आणि डोंगराळ प्रदेशाचा उपयोग करून ब्रिटिश सत्तेविरुद्ध संघर्ष अधिक तीव्र केला. विशेषतः अकोले, संगमनेर आणि आसपासच्या भागात त्यांच्या हालचालींमुळे ब्रिटिश प्रशासनासमोर मोठे आव्हान निर्माण झाले. शिवाय, स्थानिक भौगोलिक परिस्थितीचे त्यांना उत्तम ज्ञान असल्यामुळे ब्रिटिशांना त्यांना पकडणे सहज शक्य होत नव्हते. त्यांच्या संघर्षामागे केवळ राजकीय स्वातंत्र्याची भावना नव्हती, तर सामान्य माणसाला न्याय मिळावा, त्याच्यावर होणारे आर्थिक शोषण थांबावे आणि आदिवासी समाजाचा स्वाभिमान टिकून राहावा, हीदेखील ठाम भूमिका होती. त्यामुळे राघोजी भांगरे हे केवळ शस्त्र हाती घेणारे योद्धे नव्हते, तर जनतेच्या वेदना समजून घेणारे लोकनेतेही होते.

मित्रांनो, कोणताही स्वातंत्र्यलढा बलिदानाशिवाय पूर्ण होत नाही. त्याचप्रमाणे राघोजी भांगरे यांच्या आयुष्यातही संघर्ष, पाठलाग आणि अनेक संकटे आली. अखेर ब्रिटिशांनी त्यांना पकडले. त्यांच्यावर खटला चालवण्यात आला आणि 2 मे 1848 रोजी ठाणे येथे त्यांना फाशी देण्यात आली. मात्र, फाशीमुळे त्यांचा विचार संपला नाही. उलट, त्यांचे बलिदान पुढील पिढ्यांसाठी प्रेरणादायी ठरले. विशेषतः महाराष्ट्रातील आदिवासी स्वातंत्र्यलढ्याचा इतिहास समजून घेताना त्यांच्या योगदानाचे महत्त्व अधिक स्पष्ट होते. आज आपण स्वतंत्र भारतात जगत असलो, तरी हे स्वातंत्र्य सहज मिळालेले नाही. राघोजी भांगरे यांच्यासारख्या असंख्य ज्ञात-अज्ञात क्रांतिकारकांनी केलेल्या संघर्षामुळेच स्वातंत्र्याची ज्योत अखंड प्रज्वलित राहिली.

आजच्या पिढीने क्रांतिवीर राघोजी भांगरे यांच्या जीवनातून केवळ इतिहास शिकून थांबू नये. उलट, त्यांच्या विचारांमधून धैर्य, स्वाभिमान, सामाजिक न्याय, एकता आणि अन्यायाविरुद्ध उभे राहण्याची ताकद शिकली पाहिजे. तसेच आदिवासी समाजाने भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्यात दिलेल्या योगदानाची माहिती नवीन पिढीपर्यंत पोहोचवणे ही आपली सामूहिक जबाबदारी आहे. म्हणूनच शाळा, महाविद्यालये आणि विविध सामाजिक कार्यक्रमांमधून राघोजी भांगरे यांच्यासारख्या क्रांतिकारकांचा इतिहास सांगितला पाहिजे. कारण ज्या समाजाला आपल्या इतिहासाची जाणीव असते, तो समाज आपले भविष्य अधिक सक्षमपणे घडवू शकतो.

धरती आबा भगवान बिरसा मुंडा: आदिवासी क्रांतीचे अमर योद्धा आणि त्यांच्या जीवनातील सत्य कथा वाचण्यासाठी - Click here

शेवटी, एवढेच म्हणेन की क्रांतिवीर राघोजी भांगरे यांचे जीवन म्हणजे संघर्ष, शौर्य, स्वाभिमान आणि बलिदानाची प्रेरणादायी गाथा आहे. त्यांनी ब्रिटिश सत्तेच्या अन्यायाविरुद्ध उभे राहून आदिवासी आणि सामान्य जनतेच्या हक्कांसाठी लढा दिला. त्यामुळे त्यांचे नाव महाराष्ट्राच्या इतिहासात सदैव आदराने घेतले जाईल. चला तर मग, त्यांच्या बलिदानाचे स्मरण करताना आपणही अन्यायाविरुद्ध आवाज उठवण्याचा, समाजात समानता आणि बंधुता जपण्याचा तसेच देशाच्या प्रगतीसाठी प्रामाणिकपणे योगदान देण्याचा संकल्प करूया.

क्रांतिवीर राघोजी भांगरे यांना विनम्र अभिवादन!

जय आदिवासी! जय हिंद! जय महाराष्ट्र!


 

तंट्या भिल्ल (तंट्या मामा) भाषण | आदिवासी स्वातंत्र्यलढ्याचा महान क्रांतिकारक वाचण्यासाठी - Click here पद्मश्री भिकल्या धिंडा यांच्यावर भाषण | पालघरचे ज्येष्ठ तारपा वादक आणि आदिवासी लोककलावंत वाचण्यासाठी - Click here जागतिक आदिवासी दिन – एक प्रेरणादायी भाषण वाचण्यासाठी - Click here क्रांतिवीर राघोजी भांगरे – आदिवासी स्वातंत्र्यलढ्यातील महान क्रांतिकारक

Pages

पोस्ट्स

Teachers Day Speech in Hindi – शिक्षक दिवस पर शिक्षक और विद्यार्थियों का कार्यक्रम

शिक्षक दिवस पर 5 मिनट का भाषण

आदरणीय मुख्य अतिथि महोदय, सम्माननीय प्रधानाचार्य महोदय, सभी शिक्षकगण, अभिभावकगण और मेरे प्यारे साथियों, आप सभी को मेरा सादर नमस्कार। आज हम सभी यहाँ शिक्षक

Read More »
रक्षाबंधन पर भाई की कलाई पर राखी बाँधती बहन

रक्षाबंधन पर निबंध – महत्व, इतिहास और परंपरा

रक्षाबंधन भारत के प्रमुख और लोकप्रिय त्योहारों में से एक है। यह पर्व भाई-बहन के प्रेम, विश्वास, स्नेह और आपसी जिम्मेदारी का प्रतीक माना जाता

Read More »
नारळी पौर्णिमा - नारळी पौर्णिमेला समुद्राला नारळ अर्पण करताना मच्छीमार

नारळी पौर्णिमा काय आहे? महत्त्व, इतिहास, पूजा, परंपरा आणि नारळाचे महत्त्व

नारळी पौर्णिमा काय आहे? हा प्रश्न अनेकांना पडतो. महाराष्ट्रातील विशेषतः कोकण आणि समुद्रकिनारी भागात मोठ्या उत्साहात साजरा केला जाणारा नारळी पौर्णिमा हा महत्त्वाचा पारंपरिक सण

Read More »
रक्षाबंधन निबंध – भाऊ आणि बहिणीचा राखी बांधतानाचा सुंदर क्षण

रक्षाबंधन निबंध – Raksha Bandhan Essay in Marathi

रक्षाबंधन निबंध हा विद्यार्थ्यांसाठी नेहमीच महत्त्वाचा आणि आवडीचा विषय आहे. रक्षाबंधन हा भारतातील एक प्रेमळ आणि भावनिक सण आहे. या दिवशी बहीण आपल्या भावाच्या मनगटावर

Read More »
Happy Rakshabandhan रक्षाबंधन निबंध

रक्षाबंधन निबंध मराठी | Raksha Bandhan Essay in Marathi

रक्षाबंधन निबंध मराठी भारत हा विविध सण, परंपरा आणि संस्कृतीने समृद्ध असलेला देश आहे. आपल्या देशात वर्षभर अनेक सण मोठ्या उत्साहाने साजरे केले जातात. त्यापैकी

Read More »
डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन यांचे जीवनचरित्र

डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन यांचे जीवनचरित्र – एक महान शिक्षक आणि तत्त्वज्ञ

डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन यांचे जीवनचरित्र – एक महान शिक्षक आणि तत्त्वज्ञ भारताच्या इतिहासात अनेक विद्वानांनी आपल्या कार्याने देशाची ओळख जगभर पोहोचवली. त्यापैकी डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन

Read More »

टिपणी करा

आपला ई-मेल अड्रेस प्रकाशित केला जाणार नाही. आवश्यक फील्डस् * मार्क केले आहेत